Performans Denetim Kavramlarının Anlaşılması|
BRITISH COLUMBIA
GENEL DENETÇİLİK KURUMU
|
İçindekiler |
| 2. Performans Denetim Programı |
Politikalar |
Hesap Verme Sorumluluğu kendisine başkası tarafından verilen sorumluluk için cevap verme sorumluluğudur. Hükümetin Yasama Meclisine ve eyaletteki yurttaşlara karşı hesap verme sorumluluğu demokratik sistemimizin temel bir öğesidir.
Eyaletteki insanlar, Yasama Meclisindeki seçilmiş temsilcileri yoluyla, hükümete yetki ve kaynakları tevdi ederler. Hükümet, yasama üyeleri ve temsil ettikleri insanlara karşı ellerindeki yetki ve kaynaklarla neleri gerçekleştirdikleri konusunda sorumludur- bu sorumluluk demokratik sistemimizin temel bir öğesidir. Dürüst ve güvenilir hesap verme sorumluluğu bilgileri iyi hükümetin başlıca bir öğesidir, ve insanlar hükümetten sorumlu olduğu çeşitli konularda pekçok bilgi sunacak bir hesap verme sorumluluğu süreci oluşturmasını beklemektedir.
Hükümet yönetimden sorumludur, ancak yasama üyeleri yönetimin uygun biçimde ibra edilmesi- yani hükümetin kaynakları uygun biçimde toplaması, bunları yalnızca Yasama Meclisi tarafından onaylanan amaçlar için kullanması, işlerini düzgün ve etik bir biçimde sürdürmesini, ve tutumlu ve verimli biçimde mal ve hizmetler sunacak örgütsel yeteneğini korumasını- sağlamaktan sorumludur.
Yasama Meclisinin içinden seçilen bir Daimi Komisyon olan Kamu Hesapları Komisyonu hükümet politikalarının tutumlu, verimli ve etkin biçimde gerçekleştirilmesini denetim rolüne sahiptir. Bu rolüyle, Kamu Hesaplarını ve Kurum tarafından hazırlanan tüm raporları denetimkte ve Yasama Meclisi’ne önerilerde bulunmaktadır. Kamu Hesapları Komisyonu hakkında daha fazla detayı bu kılavuzun bu bölümünde Teknik Standartlar ve Prensipler kısmında bulabilirsiniz.
Hükümet muhasebesinin temel bir özelliği—bu her türlü muhasebe için geçerlidir—güvenilir olmasıdır. Denetim hesap verme sorumluluğu raporlarının güvenilirliğini değerlendirmek, ve gerekirse, bu konuda güvence sağlamak için tasarlanmış bir süreçtir.
1975 "Bağımsız Denetim Komisyonunun Kanada Genel Denetçilik Kurumu Hakkındaki Raporu"nda tanımlandığı gibi:
[Denetim] üstlenilen sorumluluk hakkındaki bir raporun doğru veya dürüst olup olmadığını belirlemek için gerçekleştirilir ve genelde, esas olarak sorumluluğu veren tarafın menfaatlerine hizmet eden bir üçüncü taraf tarafından yürütülür.
Tüm performans konuları hakkında kapsamlı hükümet hesap verme sorumluluğu bulunmaması yüzünden, daha geniş bir denetim tanımı ortaya çıkmıştır. Aşağıda açıklanan tanım yönetim performansının belirli yönleri hakkında doğrudan yasama üyelerine rapor veren yasama denetçilerinin uygulamasını yansıtmaktadır. CCAF-FCVI Inc. (daha önce Kanada Kapsamlı Denetim Vakfı)’ndan alınmıştır:
Denetim bir hesap verme sorumluluğu ilişkisi için hizmet verir. Yönetimin performans hakkındaki beyanlarının doğruluğunun bağımsız, nesnel değerlendirmesidir, veya yönetim sistem ve uygulamalarının bir yönetim organı veya benzer sorumluluklara sahip diğer kuruluşlara bildirilen kriterlere göre değerlendirmesidir.
Bağımsız bir denetim işlevi gereğinin bilincinde olan British Columbia Yasama Meclisi 1976’da Genel Denetim Kanunu’nu kabul etmiştir. Kanun, Yasama Organının bir görevlisi olarak Genel Denetçiyi görevlendirmiş ve doğrudan yasama organına rapor sunmasını istemiştir. Bunun sonucunda, Genel Denetçi hükümetin karar alma ve politika uygulama sürecinden bağımsızdır ve bunun dışında durur. Genel Denetim Kanunu’nun içeriğini, bu kılavuzun bu bölümünde Teknik Standartlar ve Prensipler kısmında bulabilirsiniz.
Kanunla kendisine verilen görevi yerine getirmek için, Kurum üç tür denetim gerçekleştirir:
· Performans denetimleri hükümet programlarının tutumlu ve verimli biçimde uygulanıp yönetilmesini, ve hükümetin Yasama Meclisine uygun hesap verme sorumluluğu bilgilerini sunmasını denetler.
· Finansal denetimler Yasama Meclisine, hükümetin finansal konuları uygun finansal kontroller kullanarak yönetip yönetmediği hakkında bağımsız değerlendirmeler sunar ve uygun muhasebe politikalarına uygun olarak hazırlanan finansal tablolar sunar.
· Uygunluk denetimleri kamu parasının yalnızca Yasama Meclisi tarafından tahsis edilen amaçlar için harcanmasını ve hükümetin Finansal Yönetim Kanunu ve kamu işlerinin uygun işleyişi hakkındaki diğer yasama kurallarına uygun davranışını değerlendirir.
Finansal ve uygunluk denetimi için politika ve prosedürler diğer Kurum kılavuzlarında açıklanmıştır. Performans denetim çalışması sırasında finansal kontroller ve yetkilere uyumla ilgili sorunlar çıkabilir. Bunun meydana gelmesi halinde, finansal veya uygunluk denetiminden sorumlu ilgili Genel Denetçi Yardımcısına denetlenen örgütte işlemlere geçilmeden önce danışılmalıdır.
Performans denetimlerimiz kamu parasının hükümet tarafından bilinçli biçimde harcanıp harcanmadığı ve harcanan paranın karşılığının alınıp alınmadığını inceler. Hükümetin örgütsel ve program öğelerine bakar ve hükümetin gerekli bir hususu makul bir masrafla gerçekleştirip gerçekleştirmediğini, ve hükümetin Yasama Meclisine performansı hakkında uygun hesap verme sorumluluğu bilgilerini sunup sunmadığını değerlendiririz.
Performans tasarımı kavramı iki ilkeye dayalıdır: Birincisi kamu işlerinin kamu kaynaklarını mümkün olan en iyi biçimde kullanarak yürütülmesidir. İkincisi ise kamu işlerini yürüten kişilerin kendilerine tevdi edilen kaynakların özenli ve verimli yönetimi konusunda mali sorumlu olmalarıdır.
Performans denetimlerimiz genellikle aşağıdaki sorulardan bir veya birkaçını değerlendirir:
· Uygun kalite ve miktarda kaynak mevcut kaynaklar ışığında, doğru zamanda ve en iyi maliyetlerle elde edildi mi? (tutumluluk/ girdi konusunda odaklanma)
· Mallar, insanlar ve paralarla mümkün olan en verimli yararlanma elde edildi mi? (etkinlik/ çıktı ve girdi konusunda odaklanma)
· Yönetim sistemleri sonuçların izlenmesi ve değerlendirilmesini sağlamak için yeterli mi? (süreçler/etkinlik/ çıktılar/sonuçlar konusunda odaklanma)
· Program sonuçları hedeflerin sağlandığını gösteriyor mu?(sonuçlar/etkinlik/ çıktılarr konusunda odaklanma)
· Önemli finansal olmayan yasama hükümleri, yönetmelikler, politikalar, ve yönergelere uygun davranıldı mı? (süreçler/kontroller/çıktılar konusunda odaklanma)
· Bakana bir hükümet örgütü veya programının yönetimi hakkında Yasama Meclisi ve kamuoyuna sunması için yeterli hesap verme sorumluluğu bilgileri sunuldu mu? (sonuçlar/ hesap verme sorumluluğu/ girdiler/ çıktılar/ sonuçlar konusunda odaklanma)
Denetimin yürütülmesinde performansın değerlendirilmesi için kriterler (veya standartlar) belirleriz. Daha sonra bu kriterlere göre ölçülen gerçek performansın yeterliliği hakkında raporlama yaparız. Bu yolla, iyi performans varsa bu konuda güvenceyi veya önemli eksiklikler varsa bu konularda yorumlarımız Yasama Meclisine sunabiliriz.
Kanada’daki performans denetim meslek üyeleri arasında belirlenen eksikliklerle ilgili iyileştirme önerileri sunmanın bir performans denetiminin tamamlayıcı bir parçası veya gerekli bir destekleyici uygulama olmadığı konusunda genel bir uzlaşı vardır. Ancak, detaylı öneriler performans denetiminin değerli bir yan ürünü olarak değerlendirilmektedir, ve bunlar işimizin değerini en üst düzeye çıkarmak için kamu raporlarında da bulunur.
Yıllarca Kurumumuz denetimlerimizde idari konuları değerlendirip politika konularında özel yorumlar yapmama yönündeki görüşünü sebatla korumuştur. Bu konum kanunla bize verilen görev ve yasama denetçilerinin kabul görmüş konumuyla tutarlıdır.
Yasama Meclisi tarafından alınan kararları (yasama) politika kararları olarak görüyor, ve bu nedenle onları sorgulamıyoruz. Ayrıca, bu karar veya politikalara nasıl varıldığını da sorgulamıyoruz. Ancak, denetimlerimizde Meclisin politikalarının hükümet (Bakanlar ve Devlet şirketlerinin yönetim kurulları) tarafından nasıl uygulamaya geçirildiği hakkında değerlendirmemizi bildiriyoruz. Üst düzey hükümet görevlileri tarafından geliştirilen idari karar ve ilkeler (örneğin politika ve prosedür kılavuzlarında bulunan politikalar) açıkça Kurum’un görev alanı içindedir.
Genel olarak, denetçiler hizmet sundukları hesap verme sorumluluğu ilişkisinin altındaki olayların denetime konu mali olaylar olduğunu düşünürler. Bu anlayışa göre Kurumumuz Kabine’yi de “idare”nin bir parçası saymaktadır çünkü biz Yasama Meclisine hizmet veriyoruz. Kamu sektöründe, Kabine’nin gizliliği konusunda kabul görmüş bir anlayış bulunmaktadır. Bundan dolayı Kabine tarafından alınan kararları politika kararları olarak görüyor, ve bu nedenle onları sorgulamıyoruz. Bunun yerine hükümet tarafından geliştirilen ve karar alma için Kabine’ye sunulan bilgilerin yeterliliğini inceleyebileceğimizi değerlendiriyoruz. Bu yolla, hükümet bürokratlarının Kabine’nin aldığı kararları etkileme ve bunları uygulama yoluyla kendi kontrollerindeki konuları yönetim biçimini denetliyoruz.
Zaman zaman, bürokratlar ve hükümet görevlileri hükümetin performansını “ancak mevcut idari kaynaklar çerçevesinde değerlendirmemiz gerektiğini vurgulamışlardır. Kaynakların tahsisini bir politika konusu olarak görmekte ve kaynak kısıtlamalarını dikkate almayan değerlendirmelerini politikaya karışmak olarak algılamaktadırlar. Bu değerlendirmenin uygulanmasının imkansız olduğunu düşünüyoruz, zira bu bizim yapılması gereken hususlar hakkında önerilerde bulunurken hükümetin elindeki ve daha iyi kullanılabilecek diğer kaynakları belirlememizi gerektirmektedir. Bunun yerine, değerlendirmelerimizi desteklemek bakımından denetlenen program, işlev veya örgüt için mevcut kaynaklar hakkında bağlamsal bilgiler sunmamızın gerekli olduğunu düşünüyoruz. Denetlenen kuruluşun yönetiminin yönetiminin denetim raporuna yanıtını resmi raporumuza ekliyoruz. Burada, sözkonusu yönetim bunu isterse, kaynak konuları hakkında görüşler öne sürebilir.
Gerçekleştirdiğimiz denetimler sonucunda yönetime önerilerde bulunurken kendimizi yönetim ve idare konularıyla sınırlandırıyor ve kamu politikası konularında yorumda bulunmuyoruz. Değerlendirmelerimizde yararlı olacak ancak yönetimin yönetim önceliğine (veya bizim bir menfaat çatışması olmaksızın uygulanan öneriler üzerinde denetim yapma yeteneğimize) zarar vermeyecek ölçüde spesifik sözcükler kullanıyoruz. Zaman zaman önerilerimiz yasama organlarının girişimlerinin izlenmesine neden olabilmektedir, ancak bu girişimler idarenin iyileştirilmesine yönelik girişimlerdir.
Hükümet yöneticilerinin yönetiminden sorumlu oldukları kaynaklarının kullanımı bakımından hesap vermeleri gerekir. Bu programlarında ne kadar para, zaman ve çaba harcandığı, ve hangi sonuçların elde edildiği bakımından hesap verme anlamına gelir.
SONUÇLAR
Bu kılavuz boyunca sonuçlara referanslarda bulunulmaktadır. Sonuçlar terimini geniş bir anlamda kullanıyoruz. Bir program faaliyetlerinin sonuçları program çıktıları ve bu çıktılarla makul olarak ilişkilendirilebilecek neticeleri kapsar. Sonuç bilgilerini toplamaktan kastımız, yalnızca çıktılar ve kısa vadeli neticeleri ile ilgilidir. Denetlenen kuruluşun sonuç değerlendirmelerini değerlendirmekten kastımız, orta ve uzun vadeli neticeleri de içerir.
Ek 2.1’de tipik bir hükümet programının mantık modeli gösterilmektedir. Girdiler personel, para ve ekipman gibi programı gerçekleştirmek için kullanılan kaynaklardır. Bu kaynaklar çıktılar- sistemin birinci sıradaki sonuçları- biçiminde mal ve hizmetler üretmek için kullanılır. Buna karşın çıktılar mal ve hizmetlerin kendileri için üretildiği kişiler üzerindeki etkilere götürür. Bu etkiler genel olarak “neticeler” olarak belirtilir. Program planlanana uygun işlerse, neticeler hedeflerde belirtilenlerle aynı olacaktır.
Çıktılar zaman boyunda bir süreklilik üzerinde meydana gelir. Bu kılavuz bakımından aşağıdaki terimleri kullanacağız:
· kısa vadeli neticeler—programın hizmet ettiği kişilerin gördükleri ilk faydalar veya değişiklikler, örneğin davranışlarda veya bilgideki değişiklikler (örneğin, bir çocuk bakımı eğitim programı katılımcılarının, fiziksel cezalandırmanın bakım sırasında çocuklara davranış için uygun bir yol olmadığını öğrenmeleri/ buna karar vermeleri);
EK 2.1
Yönetim kontrol ve hesap verme sorumluluğu alanını gösteren program mantıkı
· orta vadeli neticeler—orta vadeli neticelerle üretilen sonuçlar, örneğin davranış değişiklikleri (çocuk bakımı eğitim programı katılımcılarının çocuklarla ilişkilerinde alternatif yollar kullanmaları); ve
· uzun vadeli neticeler- orta vadeli neticelerin sonuçları, örneğin statü veya koşullarda değişiklikler (örneğin, çocuk yuvasındaki çocukların kendilerini daha güvende ve mutlu hissetmeleri- bunun sonucunda kendilerine güvenlerinin artması, ve okuldaki performanslarının iyileşmesi).
Yönetim genelde faaliyetler ve çıktılar üzerinde, ve daha geniş bir kapsamda, kısa vadeli neticeler üzerinde direkt kontrole sahiptir. Yukarıdaki örnekte, çocuk bakımı eğitim programı çocuk yuvası çalışanları için eğitim ve bilgilendirme toplantıları biçiminde faaliyetler ve çıktılar üretir. Bunlar uygun biçimde gerçekleştirilirse, çocuk yuvası çalışanlarının tavır ve bilgilerinde, eğitim toplantılarının bir kısmı olarak ölçülebilir değişiklikler sağlayabilir. Fakat öğrenme ve tavır değişiklikleri programın fazla kontrolü olmayan dış faktörlerden- örneğin çalışanların iyi bir çocuk bakımı konusundaki temel kanaatleri gibi- etkilenmektedir. Bu dış faktörlere bağlantılı (veya etkili) değişkenler adı verilir.
Neticelerden orta ve uzun vadeli neticelere gelindikçe, yöneticilerin davranış ve koşullardaki değişiklikleri kontrol yeteneği diğer etkili değişkenlerden dolayı azalır. Fakat, gitgide artan oranda, hükümet yöneticilerinden bu “dış” alanlarda etkide bulunmak için sorumluluk almaları istenmektedir.
Hükümet yöneticilerinin – program neticelerini desteklemek veya iyileştirmek için program faaliyetlerini ve çıktılarını değiştirmek amacıyla, programla ilgili çabalarının sonuçlarını izlemelerini bekliyoruz. Program çabalarına uzun vadeli neticeler bağlamak zor olsa dahi, sürekli program çabaları gereğini gösteren uzun vadeli göstergeler ve program tasarımı veya çaba düzeyindeki olası değişiklikleri belirlemek suretiyle “gözlerini topun üzerinde tutmalarını” yöneticilerden bekliyoruz.
Performans denetimleri yaparken, denetlenen kuruluşun süreçleri ve mümkünse bu süreçlerin sonuçlarına bakmak istiyoruz.
Hem süreçler hem de sonuçlar, özellikle denetim sırasında sorunların belirlenmesi halinde, yasama üyeleri ve kamuoyunun meşru sorularını yanıtlamak bakımından önemlidir. Sonuçları değerlendirir ve performansın genel olarak kabul görmüş standartlara uygun olmadığını belirlersek, doğal sorular aşağıdaki gibi olacaktır: "Bu neden oluştu?" ve"Gelecekte oluşması nasıl önlenebilir?" Bu sorular ancak sözkonusu süreçler incelenerek yanıtlanabilir. Diğer taraftan süreçlere bakar ve zayıflıklar belirlersek, "öyleyse ne?" sorusu ortaya çıkar: "Bu zayıflıklar performansı önemli oranda etkiliyor mu?" Bu soru ancak sonuçlar incelenerek yanıtlanabilir.
Kurumumuzun hükümet içi görevleri hesap verme sorumluluğunun artmasını sağladıkça, daha çok sayıda örgüt program sonuçları hakkında bilgiler üretmeye başlamaktadırlar. Bu nedenle mevcut bu bilgileri denetime hazır olmalıyız. Sonuç bilgilerinin denetlenen kuruluşlar tarafından raporlanmaması halinde, bu bilgileri uygun maliyetle üretip üretemeyeceğimizi değerlendirmeliyiz.
Süreçler veya sonuçlara yapılacak vurgu miktarına karar verirken ne kadar sonuç bilgisinin mevcut olup olmadığına bakılmalıdır. denetlenen kuruluş program çıktıları veya neticelerini ölçmüş veya değerlendirmişse, bunlara güvenip bulgularını raporumuzda kullanıp kullanamayacağımızı belirlemek için bu çalışmayı inceleriz. Denetlenen kuruluş çabalarının sonuçlarını değerlendirmediyse, örnekler veya araştırmalar kullanarak bu bilgileri toplamanın ne kadar uygun maliyetli olup olmayacağını araştırırız. Program sonuçları hakkında verilere ulaşmak için doğrudan ölçme çalışması yapmaya karar verirsek, Kurumumuzun görevleri arasında, doğrudan uzun vadeli neticelerin değerlendirilmesiyle ilişkili program etkinliği değerlendirmesinin bulunmadığını dikkate almamız gerekir. Bu nedenle, orta ve uzun vadeli sonuçlar için, bu bulgulara dayalı rapor hazırlayıp hazırlayamayacağımızı belirlemek için, denetlenen kuruluşun neticeler hakkındaki değerlendirmelerini incelemekle yetiniriz. Aksi takdirde, denetim yorumlarımızı sonuçların değerlendirilmesi için denetlenen kuruluşun süreçlerine odaklandırırız.
Denetlenen kuruluştan çıktılar ve neticeler hakkında güvenilir bilgi elde edebilirsek, gösterilen sonuçların iyi olup olmadığını incelemekle işe başlamamız gerekir. Çıktı veya netice bilgilerinin makul performans aralığı içinde olduğu belirlenirse, sonuçların kötü olması halinde yapılacak olana göre daha az derinlikli biçimde süreçlerin incelenmesi yeterli olacaktır. Bu nedenle, yalnızca süreçlerin makul görünüp görünmediği ve makul sonuçlara götürmeyi sürdürüp sürdürmeyeceği konusunda emin olmaya yetecek biçimde denetim çalışmasını gerçekleştiririz. İzlenecek aşamalar Ek 2.2’de gösterilmiştir.
Ek 2.2
Sonuç bilgilerini elde edip etmeyeceğimiz hakkında karar vermek
Performans Denetim Kavramlarının AnlaşılmasıBelirli denetim kavramları tüm profesyonel denetim çalışmalarının temelini oluşturur. Tüm denetim personelinin bu kavramları anlaması ve bunları çalışmalarında tatbik etmesi önemlidir. Bu kavramlar şunlardır:
· denetim güvencesi
· önemlilik
· denetim kanıtı
· profesyonel değerlendirme
· nesnellik
· bağımsızlık
Denetim Güvencesinin Tanımı
Denetim güvencesi raporlarımızda belirttiğimiz sonuçların doğruluğundan emin olmamız demektir. Performans denetim raporlarında, bu okuyucunun aldatılmadığı konusunda makul bir güvence düzeyine erişmek demektir. Güvence riskin tersidir: yüksek düzeyde güvence düşük risk üretir.
Yüksek bir Güvence Düzeyi Kazanmak
Genelde, bir denetim için gerekli yüksek düzeyde genel güvenceyi performans denetiminde sağlamak için:
· denetlenen program veya fonksiyon hakkında yeterli anlayışı kazanmalıyız;
· denetim hedefine ilişkin olarak geçerli kriterlerin kullanılmasını sağlamalıyız;
· raporlanan gerçeklerin doğru olmasını ve bulguların itiraza karşı durabilecek kanıtlarla desteklenmesini sağlamalıyız;
· çıkarılan sonuçların denetim hedefi, kapsamı ve kriterleriyle açıkça ilgili olması, ve raporlanan gerçekler ve bulgulardan makul olarak ortaya çıkmasını sağlamalıyız;
· bulgu ve sonuçları tarif ederken, okuyucuya ilgili bağlam ve kesinlik derecesini doğru olarak yansıtacak belirleyici sözcük ve ibarelerin uygun biçimde kullanılmasını sağlamalıyız; ve
· program sonuçlarının değerlendirilmesi sırasında istatistiksel örneklemenin kullanımını dikkatlice değerlendirmeliyiz. (İstatistiksel örnekleme ve güvence düzeyleri hakkında talimatlar için Bölüm 5 Teknik Standartlar ve Prensipler’e bakınız.)
Sonuçların Görece Kesinliklerinin Belirtilmesi
Bazı sonuçlar diğerlerine göre daha kesin olabilir. Özellikle mevcut kanıtın derecesi önemli oranda kesinlikten yoksunsa okuyucunun yanılmaması için tüm çaba gösterilmelidir.
Minimum güvence düzeyini taşımayan çalışma bir denetim değildir, ve böyle raporlanmamalıdır. Aynı zamanda, denetim sonuçları ancak yapılan denetim işiyle ilgili olmalıdır. Örneğin British Columbia eyalet kolej sisteminin hükümetçe yönetimi konusundaki bir denetimde sonuçlarımızı bakanlığın rolüyle sınırlandırdık, bu denetim kapsamı dışında olduğundan sistemin tümü hakkında sonuçlar çıkarmaya yeltenmedik.
Bir denetim raporu okuyucusuna, denetimin hedef ve kapsamı, yapılan işin genel niteliği ve içeriği, ve sonuçların dayanakları konusunda açık bir görüş verilmesi önemlidir. Bu bilgiler okuyucunun rapordan edinebileceği güvence düzeyi konusunda uygun kanıya varmasına yardımcı olacaktır.
Önemliliğin Tanımı
Önemlilik tanımı performans denetimi kavramı çerçevesinde iki özelliğe sahiptir. Birinci özellik birincil muhatabımız olan Yasama Meclisinin menfaatleriyle ilgilidir.
Genel Denetim Kanunu Genel Denetçinin önemli konulara odaklanmasının beklendiğini açıkça belirtmektedir. Kanunun 8. Kısmının girişinde Genel Denetçinin “İncelemesi sonucunda, Yasama Meclisinin dikkatine sunulması gerektiğini düşündüğü hususlara dikkat çekeceğini” belirtmiştir. . . ." 9. Kısımda Genel Denetçinin “önemsiz veya gereksiz gördüğü konularda Yasama Meclisine rapor sunmasının gerekmediği” belirtilmektedir.
Performans denetimlerimiz sırasında, bu nedenle Yasama Meclisi için önemli olduğuna inandığımız ve inanmadığımız konuları sürekli ve dikkatli biçimde ayırtetmeliyiz. Nicel ve nitel faktörleri gözönüne alarak, önemliliği belirleyebiliriz.
İşlemlerimizde parasal değeri göstermek için, kaynakların yalnızca birinci muhatabımız olan Yasama Meclisi için önemli olduğuna inandığımız konuları incelemeye yönlendirilmesini sağlamamız önemlidir. Denetim seçimi ve planlaması 4. Bölüm’de—Denetimlerin Seçimi, ve 5. Bölümde—Denetimin Planlanması- açıklanmıştır.
İkinci özellik ise denetim süreciyle ilgilidir. Önemlilik, münferit denetim kriterlerinin karşılanmasının belirlenmesi ve genel denetim sonucunun hazırlanması bakımından kanıt analiz aşaması sırasında önemlidir. Örneğin, bir denetim sırasında belirli prosedürlerin iyileştirilebileceğini belirleyebiliriz. Önemlilik kavramı prosedürlerdeki zayıflıkların bizim kriterlerin karşılanmadığı sonucuna varmamıza neden olacak kadar önemli olup olmadığı konusunda karar verirken rol oynar.
Önemlilik Faktörleri
Önemlilik aşağıdakileri içeren çeşitli faktörlere dayalı olan bir mesleki değerlendirme konusudur:
· dolar değeri (giderler, gelirler, varlıklar, borçlar, şartlar, vs.);
· kriterlerden sapma ölçüsü;
· sosyal, ekonomik, çevresel, veya örgütsel etkilerin ölçütü;
· olumsuz etkilerin olasılığı;
· aynı konuda paranın değeri bakımından gerekli özenin gösterilmeyişiyle ilgili önceki tarihçe;
· konu hakkında açık kamuoyu ve siyaset ilgisi.
Önemlilik ve Verdiğimiz Kararlar
Denetim ekibi üyeleri bir hükme varırken, önemlilik (veya maddilik) kriterleri rol oynar. önemlilik aşağıdaki performans denetim kararlarını etkiler:
· denetimin seçimi;
· denetimin kapsamı;
· denetim kriterlerinin belirlenmesi;
· denetim süreçlerinin kapsam ve zamanlaması;
· gerçeklerden bulguların belirlenmesi;
· bulgulardan sonuçlara varılması;
· gerçek, bulgu ve sonuçların raporlama kapsamı ve bağlamı;
· iyileştirme önerileri.
Denetim Kanıtının Tanımı
Kanada Yeminli Denetçiler Enstitüsü, Paranın Değeri Denetimi Standartları’nda denetim kanıtını aşağıdaki şekilde tanımlar:
Denetim raporunun içeriğini desteklemek için makul ölçüde yeterli, uygun denetim kanıtı elde edilmelidir. Kanıt, delil sağlayan veya sonuçları destekleyen bir şey olarak düşünülebilir.
Denetim Kanıtının Yeterlilik ve Uygunluğu
Bir performans denetiminde “yeterli” ve “uygun” kanıtı neyin teşkil ettiğini belirlemek vermemiz gereken başlıca kararlardan birisidir. Bu terimler Paranın Değeri Denetimi Standartları’nda tanımlanmamıştır, ancak Kanada Yeminli Denetçiler Enstitüsü El Kitabı aşağıdaki şekilde bildirir:
… yeterlilik elde edilen denetim kanıtının miktarının, uygunluk ise kalitesinin ölçüsüdür.
Denetim kanıtının uygunluk, veya kalitesi geçerlilik ve güvenilirliğiyle ilgilidir. Bir denetim kanıtının geçerli olabilmesi için denetçiye denetim hedefine ulaşmada yardımcı olması gerekir. Denetim kanıtının güvenilirliği nitelik ve kaynağına bağlıdır.
Denetim kanıtının yeterlilik ve uygunluğu konusunda Bölüm 6- Saha Çalışmasının Yapılması’nda daha fazla detay vardır.
Bir Performans Denetiminin Tüm Yönleri İçin Geçerli Kanıt
Denetim kanıtı kavramı performans denetiminin tüm aşamaları için geçerlidir. Yukarıda belirtilen standart denetim raporunun içeriğini destekleyecek kanıt gereğini tanımlar. Denetim raporu gerçekler, bulgular ve sonuçlarla birlikte denetim hedefleri, kapsamı kriterleri ve önerileri içereceğinden, bu maddelerin her birini desteklemek için yeterli kanıt gereklidir.
Profesyonel değerlendirme verilen işe özel bir bilgi veya teknik yetenekleri uygulama ve özel koşullarda genel kavramlar ve ilkeleri uygulama yeteneğidir.
Denetim, özellikle performans denetiminin özü mesleki değerlendirme uygulanmak suretiyle işin yapılması ve sonuçlara erişilmesidir. Değerlendirmeler aşağıdakilerle ilgili olarak inceleme ve deneyim sonucu elde edilen açık bir anlayışa dayalıdır:
· genel denetim kavramları, standartlar ve uygulamalar;
· performans denetim kavramları, standartlar ve uygulamalar;
· kamu sektörü yönetimi ve hesap verme sorumluluğu;
· genel devlet;
· iş ve ekonomi;
· iyi yönetim uygulamaları;
· hükümet programı.
Performans denetim işinde belirli bir göreve uygulanan bilgi temeli çoğunlukla bir veya daha çok uzmanlardan oluşan bir ekipten gelir.
Profesyonel Değerlendirmenin Uygulanması
Denetçilerimizden örnekleri aşağıda verilen performans denetiminin tüm aşamalarında mesleki değerlendirme uygulamaları beklenmektedir:
· denetimin kapsamı ve hedefinin seçilmesi;
· mevcut performansın değerlendirileceği denetim kriterlerinin belirlenmesi;
· neyin yeterli, uygun denetim kanıtını oluşturacağının belirlenmesi;
· doğru ve uygun denetim değerlendirmelerine ulaşmak için kanıtın sentezlenmesi ve analizi;
· önemli sorunlar veya görüş farklılıklarının ek bilgi veya görüş alınmasını gerektirdiği halleri belirlemek;
· performansın iyileştirilmesi için uygun öneriler hazırlamak;
· doğru, öz, tam, geçerli ve makul, değerlendirmeleri destekleyici ve bireysel konulara doğru vurguyu içeren raporlar hazırlamak;
· denetlediğimiz kuruluşlarla denetim sürecimiz, bulgularımız, sonuçlarımız ve önerilerimiz hakkında iletişimde bulunmak.
Nesnelliğin Tanımı
Nesnellik kişisel hisler veya önyargılarla saptırmadan gerçekleri ve bilgileri kullanmak demektir. Bir konuyu nesnel olarak ifade ettiğimizde, durumu görmek istediğimiz gibi değil gerçekte olduğu gibi ifade ederiz.
Nesnellik denetim mesleğinin köşe taşlarından biridir. Mesleki denetim standartlarımızda yansıtılır ve Kurum’un şöhret ve güvenilirliğinde çok önemlidir.
Denetim standartları önyargısız sonuçlar elde edebilmesi için denetçinin objektif bir zihin yapısına sahip olmasını gerektirir. Ayrıca denetçinin mesleki değerlendirmesini saptırabilecek ilişkileri olmamasını gerektirir. Nesnellik gerçek ve algılamaya bağlıdır, ve dışarıdan bir kişinin konunun niteliği hakkındaki görüşüne bağlıdır.
Personel ve uzmanların nesnelliğini denetim başlamadan önce değerlendirme gerekleri Bölüm 3- Performans Denetim Sorumluluğu’nda açıklanmıştır.
Denetim Süreci Boyunca Nesnelliği Korumak
Tüm denetim süreci boyunca nesnel bir görüşü korumak ve koruduğunu göstermek aşağıdakileri gerektirir:
· menfaat çatışmasından kaçınmak: denetim ekibi üyeleri menfaat çatışmaları veya bu çatışmaları görüntüsünü önlemek için tüm çabayı göstermelidir;
· denetlenen kuruluşun politikalarının belirlenmesi ve sistemleri ve ilgili kontrollerine doğrudan katılımdan kaçınmak: Kurum yönetime bazen mesleki danışmanlık sunabilir, fakat bu tavsiyeler yönetimin karar alma sorumluluğunun başladığı noktaya varmadan durmalıdır; ve
· geçerli ve uygun kanıta dayalı olarak gerçekleri ve gerçeklerin alternatif yorumlarını değerlendirmeye istekli olmak: Denetim ekipleri yönetim tarafından alternatif yorumlar öne sürüldüğünde bir konuyu çözümlemek için ilave kanıt aramalıdır, ve diğer destekleyici sonuçları değerlendirmeye istekli olmalıdır.
Alternatif Yorum veya Sonuçların Gözden Geçirilmesi
Bir denetim ekibinin yoğun çaba gösterdiği iş hakkında objektif kalıp kalamayacağı yönünde sorular oluşabilir. Bu nedenle işe doğrudan katılmamış bir kişinin olası alternatif yorumlar veya sonuçların ortaya çıkması halinde başlıca değerlendirmeleri resmi olarak gözden geçirmesi önemlidir. En azından, Genel Denetçi Yardımcısı denetlenen kuruluşla bir sorun haline gelen başlıca değerlendirmeleri gözden geçirmelidir.
İç veya dış danışmanlardan ilave girdi istenebilir. Bir denetimin onaylanması için kullanılan Denetim Tamamlama Kontrol Listesini (bakınız Bölüm 6- Saha Çalışmasının Yapılması’nda Teknik Standartlar ve Prensipler) hiçbir önemli değerlendirmenin ihtilaflı olmadığını, veya eğer ihtilaf varsa, Kurum’un konumunun iyi desteklenmiş olduğunun teyit edilmesini gerektirir.
Bağımsızlığın Tanımı
Yasama denetçisinin görevinin başka bir esası ise denetçinin mevcut yönetimden bağımsız olması ve etkisi altında bulunmamasıdır. Bu denetim konularının seçimi ve denetim metodolojisi ve denetim raporunun içeriği için geçerlidir.
Bağımsızlığın Korunması
Denetim sürecimizin bir kısmı olarak, belirli denetimlerin yapılmasının istenirliği konusunda başkalarıyla danışırız. Ayrıca denetlediğimiz kuruluşun yönetimiyle, niyetlerimiz veya denetim süreci ve bulgu ve sonuçlarımız hakkında yanlış anlamalar olmaması için iletişimde bulunur ve işbirliği yaparız. Ancak gene de bağımsızlığımız denetimi nasıl gerçekleştirdiğimiz ve raporladığımız konusunda temel bir faktördür.
Bu bağımsızlığı korumak için diğerleri yanında aşağıdaki konulara riayet etmeliyiz:
· incelenecek konuların seçiminin kontrolü;
· denetim teknikleri ve prosedürleri ile uygulama kapsam ve zamanlamasının seçiminin kontrolü;
· bir görüş bildirmek ve bulgular, sonuçlar, ve önerilerin sunumunda haksız etki altında kalmamak.
Denetlediğimiz kuruluşlarla oluşabilecek görüş farklılıklarını ortadan kaldırmak için tüm çabayı göstersek de, sonunda denetim raporunu biz hazırlayacağız.
Performans denetimleri diğer iştigal konularına benzerdir. Bunlar arasında haksız beklentiler ve karmaşıklık yaratılmasını önleyecek şekilde ayrım yapmak önemlidir.
Kurum tarafından üstlenilen işlerin ilk olarak denetim olup olmadığını belirlemek bakımından özenli olarak incelenmesi gerekir, ancak gerçek denetimler denetim olarak nitelendirilmelidir. Bir projenin doğru olarak denetim adını alması alması için:
· hesap verme sorumluluğu ilişkisi içinde gözetlenmesi gerekir;
· gerçek performansla standart performansın karşılaştırmasını içermelidir; ve
· Kurum tarafından uygulanan kanıt standartları dahil denetim standartlarına uygun olması gerekir.
Denetim olarak adlandırılmaması gereken işler şunları içerir:
· yukarıdaki standartlara uygun olmayan teftişler (örneğin, kabul edilmiş bir performans standardı bulunamaz veya geliştirilemezse); ve
· aşağıdakilere benzer danışmanlık hizmetleri:
- örneğin maliyet düşürme, üretim artışları, veya etkinliği iyileştirme gibi yönetim iyileştirmelerini sağlamaya yönelik işler;
- alternatif yönetim veya organizasyon biçimlerindeki incelemeler; ve
- etkinlik veya performans ölçüm ve raporlaması uygulaması veya bunun için uygulama.
Denetim dışı işlerin bir örneği “1997/98: Sağlık Birimlerinin Yeniden Yapılandırılmasında Hesap Verme Sorumluluğu ve Yönetim Biçimi Hakkında Rapor’dur, burada işimize yön verecek genel olarak kabul edilmiş standartlar veya mukayese örnekleri bulunmamaktadır. Bunun yerine reorganizasyonla ilgili önemli konuları belirledik ve yerel olarak ve diğer ülkelerde neler yapıldığını tarif ettik. Bu bir denetim olmasa dahi, bize sürmekte olan değişiklikleri iyileştirme olanakları hakkında önerilerde bulunmaya yeterli güvence düzeyi vermiştir.
Finansal Denetim
Performans denetimi kökenini finansal denetimden almaktadır. Finansal denetimlerin konusu ne kadar paranın alındığı ve harcandığı, ve sonuçtaki finansal durumdur. Finansal denetimlerin konusu paranın akıllıca harcanıp harcanmadığı ve bununla elde edilen kaynakların uygun şekilde yönetilip yönetilmediğidir.
Finansal denetimlerin odak noktası alınan, harcanan, borçlanılan ve yatırılan, hükümetin finansal tablolarında görülen para tutarlarının hükümetin finansal işlerini doğru ve adil olarak yansıtıp yansıtmadığıdır. Bu doğruluğu test etmenin bir kısmı olarak, finansal kontroller bunlara karşı güven derecesini belirlemek bakımından incelenir. Performans denetimleri denetlenen bireysel programlar için açıklanan para tutarlarının sorgulanmadığı finansal tabloların sonuçlarına dayalıdır. Buna karşın, performans denetimleri finansal denetimlerin bıraktığı yerden alır, harcamaları izleyerek para ile satın alınan kaynakların hükümet hedeflerine ulaşmak için nasıl yönetildiğini takip eder.
Finansal denetim neyin nasıl denetleneceği konusunda karar vermek için iyi belirlenmiş bir çerçevede gerçekleşir. Finansal denetimlerin gerçekleştirilmesi için metodoloji, denetimin her bir aşaması için prosedürlerin tarif edildiği Kanada Yeminli Denetçiler Enstitüsü El Kitabında bulunabilir. Performans denetimi için ise belirli bir kılavuz henüz mevcut değildir. Denetçinin mantıklı düşünmeye dayalı olarak sonuçlar elde edebileceği bir noktaya kadar kanıt toplama gerekir, fakat bu düzeye ulaşıldığını belirlemek kolay değildir. Örneğin, belirli kesinlik düzeyinde sonuçlara erişmek için bir istatistiksel baz geliştirmek için genel kabul görmüş bir yol yoktur.
Performans denetiminde üretilen mal ve hizmet tipine göre her bir denetlenen kuruluşta farklı kriterler kullanılmaktadır. İyi iş uygulamaları genel olsa dahi, bunların vurgulanma şekli hükümet faaliyet sahasına göre değişmektedir. Örneğin, uzun süreli bakım evini düzgün yönetmek için kriterler bir yol inşaat programı için kullanılandan farklı olacaktır. Genelde belirli bir denetim tipi için geliştirilmiş kriterleri içeren basılmış denetimler için diğer ülkelere (örneğin Amerika Birleşik Devletlerinde GAO) bakarız. Bulunamazsa, genel iyi yönetim ilkelerini (örneğin CCAF’nin “Oniki Etkinlik İlkesi” çerçevesi)’ni kullanırız.
Performans denetiminde ilk kanıt genelde, program belgelerini okumakla destekli biçimde program personeli ile görüşülerek elde edilir. Daha sonra ilerleme sağlanır ve daha önceki bulguları teyit etmek için yazılı kanıtlar incelenir. Bazı hallerde ilk bulguları teyit etmek ve süreçlerin sonuçlarını değerlendirmek için örnekler seçilir. Finansal denetçiler bakanlıklardaki finansal programlar için benzer şeyleri yaparlar. Fakat, diğer politika ve prosedürlere göre farklı bakanlıklardaki finansal politika ve prosedürler arasında daha fazla benzerlik vardır. Bu nedenle, bir performans denetçisi denetime başlarken farklı bir iş türü hakkında bilgi edinmek için zaman harcamaya hazır olmalıdır.
Uygunluk Denetimi
Uygunluk denetimi hükümetin faaliyetlerini yönetirken mevzuata uyup uymadığını, kamuoyunun beklediği davranış standartlarına uyup uymadığını ve işlerini dürüst ve adil biçimde sürdürüp sürdürmediğini değerlendirir.
Çoğu performans denetimleri rutin olarak hükümet programlarının ilgili mevzuata uyup uymadığını inceler. Bu iş çoğunlukla faaliyetlerin mevzuatın içeriğiyle desteklenip desteklenmediği ve tüm görev beklentilerinin yerine getirilip getirilmediğini görmek için program tasarımını değerlendirmek suretiyle yapılır. Personel yetkilere uyum denetimi gerçekleştirirken, mevcut yetkilere gerçekten uyulmasını temin için kontrollerin yürürlükte ve işler olup olmadığını belirlemek için faaliyetlerin nasıl sürdürüldüğüne daha yakından bakarlar. Bu bir performans denetçisi tarafından denetime konu bir programda hedeflere erişme düzeyini değerlendirirken kontrolleri inceleme ve örnekler alma sırasında yapılan işe benzerdir. Fark bir performans denetiminde incelenen program hedeflerinin kamuoyu beklentilerini karşılamak için program yöneticileri tarafından geliştirilmesi, ve bu nedenle yetki denetimine uyum açısından değerlendirilen konularda olduğu gibi ilgili kurallarla (mevzuat, yönetmelikler) sıkı sıkıya bağlı olmamasıdır. İkincisinde incelenen konular ilgili mevzuatta bulunan spesifik içerikle daha sıkı ilişki içindedir.
Performans denetimi çeşitli açılardan yönetim danışmanlığından ayrılır. Bir performans denetiminin potansiyel kapsamı, bir organizasyonun görevini tutumlu, etkin, ve verimli biçimde yerine getirmesi için önemli tüm yönetim konularını içerir. Kamu sektöründeki performans denetçileri yönetim sistemlerinin güçlü ve zayıf noktalarını belirlemekten sorumludur, ve sık sık iyileştirmeler için Yasama Meclisi ve denetlenen kuruluşa yapıcı önerilerde bulunur.
Bunun aksine, tipik danışmanlık görevi yönetim tarafından belirlenen bir problem veya algılanan probleme yöneliktir. Belirli referans terimleri içinde çalışan (diğer bir deyişle, amaç ve kapsam yönetim tarafından belirlenir) uzmanların çözümler hakkında doğrudan yönetime rapor vermeleri ve sık sık değişikliğin uygulanmasına yardımcı olmaları beklenir. Performans denetim sürecinin bağımsızlık ve nesnelliği, bu denetçinin kendi tasarladığı bir sistemi değerlendirmesiyle sonuçlanacağından, denetçi bu işlere katılırsa korunamayacaktır. Ek olarak, yönetim danışmanlık görevleri genelde kanıt standartları dahil sıkı denetim standartlarına uygun biçimde sürdürülmemektedir.
Değerlendirme politika ve program tasarımı, uygulama ve etkinliğini değerlendirmeye yönelik araştırma yöntemlerinin uygulanmasıdır. Kamu sektöründe yapılan çoğu değerlendirme işleri genelde iki kategoriye ayrılır; politika analizi ve program değerlendirme.
Performans denetimlerimizin değerlendirmeden farkı, denetimin sonuca yönelik bir araştırmadır değerlendirme ise karara yönelik araştırmadır. Denetimin hedefi ne olması gerektiğine karşın neyin olduğunu değerlendirmektir. Diğer yandan değerlendirmeler etkinliği artırmayı hedefler. Değerlendirmenin amacı politika belirleyiciler ve program yöneticileri için yeni programlar geliştirmek ve hazırlamakta (politika belirleme); mevcut programların işleyişini değerlendirmekte (politikanın uygulanması); ve program etkinliğinin belirlenmesinde (hesap verme sorumluluğu) yararlı ampirik bilgiler sunmaktır.
Performans denetçileri olarak program değerlendirmecileri ile ortak noktamız program çalışmalarının sonuçlarına ilgidir. Örneğin, denetçinin program çıktıları ve kısa vadeli neticelerinin hedeflere ulaşma düzeyini belirleyip belirlemediğini, veya neticelerin uzun vadeli (yüksek düzeyde) netice veya hedeflerle mantıklı olarak bağlantısını kuran çalışmaları izleyip izlemediğini bilmek isteriz.
Program değerlendirmecileri bu tespitleri yapmak için gerekli işi yapmış olması gereken kişilerdir. Ancak, denetlenen kuruluş bu çalışmaları yapmamışsa, bu değerlendirmeleri yapmak için gereken işleri bazen biz yaparız. Fakat, bu ancak üretilen mal ve hizmetlerin miktarı, kalitesi, maliyetleri, ve zamanlaması ile bunların sorunların düzeyini belirlemedeki kısa vadeli etkileri hakkında bilgi toplamanın maliyet açısından uygun olduğu durumlarda yapılır. Fakat program faaliyetlerinin uzun vadeli etkilerini (etkinlik) ölçmek için yoğun program değerlendirmeleri veya araştırma çalışmaları yapma görevimiz bulunmamaktadır.
Teknik Standartlar ve Prensipler |
Görevi
Kamu Hesapları Komisyonu Yasama Meclisinin içinden seçilen bir Daimi Komisyondur. Yasama Meclisi toplantı halindeyken düzenli, toplantı halinde değilse gereken zamanlarda toplanır. Komisyonun referans terimlerine göre, görevi hükümet politikalarının tutumlu, verimli ve etkin biçimde gerçekleştirilmesini denetimktir.
Komisyon yalnızca Yasama Meclisinin kendisine ilettiği konuları görüşür. Kendisine iletilen konular esas olarak şunlardır:
· British Columbia Eyaleti Kamu Hesapları; ve
· Genel Denetçinin Yasama Meclisine sunduğu raporlar.
Oluşum
Komisyon Yasama Meclisinde temsil edilen tüm partilerin üyelerinden oluşur. Başkanı Muhalefet Partisinin bir üyesi, başkan yardımcısı ise iktidar partisinin bir üyesidir. Genel Denetçi ve Hesapçı komisyonun resmi danışmanları olarak görev yapar.
Görüşmeler
Komisyon kendi gündemi ve takvimini oluşturur. Genelde, Meclisin çalıştığı dönemlerde haftada bir, diğer zamanlarda gerektikçe toplanır. Komisyon kamu hesapları ile Genel Denetçi raporlarındaki konuların tümünü görüşmek için kısıtlı süreye sahiptir, bu nedenle gündemini belirlerken seçici olmak zorundadır.
Komisyonun tutanakları Meclis zabıtlarının bir kısmını oluşturur. Yasama Meclisinin çalışma dönemi sonunda, komisyon çalışmaları hakkında, önerilerini içeren bir resmi rapor hazırlar. Bu rapor Mecliste görüşülür. Komisyon gündem, tutanak ve raporlarının geçerli kopyaları Genel Denetçinin sekreteri tarafından korunmaktadır ve Internet üzerinde www/legis.gov.bc.ca/cmt/ adresinde mevcuttur.
Her yasama komisyonu gibi bu komisyonun da bir Katibi vardır. Komisyon katibi yönetici olarak görev yapar, tüm toplantılara katılır ve gerekirse prosedür önerilerinde bulunur. Komisyona resmi bildirimleri düzenlemek ve hazırlıklar yapmak amacıyla komisyon odalarına girme izni için bizimle temasta bulunur.
Katılım
Kamu Hesapları Komisyonu toplantıları kamuya açıktır. Komisyon üyeleri ve danışmanlara ek olarak, sık sık medya da katılır, gözlemciler ve diğer ilgili kişiler için de sandalyeler mevcuttur.
Performans Denetim Birim personelinin prosedürler, sunumlarımızı yaptığımız ortam, ve bu ortamda kuruluşların denetimlerimize nasıl yanıt verdiği konusunda bir anlayış kazanması için en az bir komisyon toplantısına katılmasını teşvik ediyoruz.
Çok fazla Kurum personelinin bir toplantıya katılmasının önüne geçmek için, bireylerin katılımlarını önceden bir Grup Başkanına bildirmeleri gerekir.
Tanımlar
1. (1) İşbu Yasada:
“bakanlık” bir bakanlık veya hükümet organı demektir;
“kamu kurumu”
(a) bir hükümet kuruluşu,
(b) resmen kurulmuş olsun olmasın, üyelerinin veya yönetim kurulu veya direktörler kurulu üyelerinin tümü bir Yasa, Eyalet Başkanı veya bir hükümet bakanının emri ile görevlendirilen bir kurul, konsey veya kişilerden oluşan başka bir organ,
(c) hisselerinin %50’sinden fazlası doğrudan veya dolaylı olarak devlete ait olan bir şirket, veya
(d) Bir Yasadaki yetki uyarınca kamu parası tahsisi veya avansı ödenen, veya borçları hükümet tarafından garanti edilebilen bir şirket, birlik, kurul, komisyon veya topluluk.
(2) İşbu yasadaki diğer sözcükler Finansal Yönetim Kanunundaki anlamları haizdir.
Görevlendirme
2. (1) Eyalet Başkanı, Yasama Meclisinin tavsiyesi üzerine, Yasama Organının bir yetkilisi olarak bir kişiyi, işbu Kanun uyarınca Genel Denetçiye verilen görevleri yerine getirmek ve yetkileri kullanmak üzere bir Genel Denetçi olarak tayin edecektir.
(2) Yasama Meclisi, Yasama Meclisinin bir özel komisyonu Yasama Meclisine görevlendirilecek kişi hakkında oybirliği ile bir öneride bulunmadan önce bir kişiyi Genel Denetçi olarak görevlendirmeyecektir.
(3) Genel Denetçi 6 yıllık bir süre için görevlendirilecektir ve bu bölümde belirtilen şekilde sonraki 6 yıllık süreler için tekrar görevlendirilebilir.
Maaş ve giderler
3. (1) Genel Denetçiye British Columbia Eyalet Mahkemesi başhakimine ödenen ücrete eşit bir maaş, konsolide gelir fonundan ödenecektir.
(2) Genel Denetçi, Genel Denetçi görevlerini yerine getirmesi sırasında yaptığı makul seyahat ve harcamalar için ödeme almaya yetkilidir.
Emeklilik
4. (1) (2) ila (6). Alt-bölümlere bağlı olarak, Emeklilik (Kamu Hizmeti) Kanunu Genel Denetçi için geçerlidir.
(2) En az 10 yıllık hizmetten sonra emekli olan, görevinden ayrılan bir Genel Denetçiye 60 yaşına vardığında ve bundan sonra ödenmek üzere bir yıllık emekli maaşı verilecektir.
(3) Bedeni veya zihinsel bir rahatsızlıktan sonra en az 5 yıl görevden sonra görevinden ayrılan bir Genel Denetçi için;
(a) Emeklilik (Kamu Hizmeti) Kanununun 22. Bölümü geçerlidir, ve
(b) Genel Denetçi görevden ayrıldığı ayın ilk gününden itibaren bir emeklilik aylığına hak kazanır.
(4) en az 5 yıl görevden sonra görev sırasında vefat eden bir Genel Denetçi için;
(a) Emeklilik (Kamu Hizmeti) Kanununun 26. Bölümü geçerlidir, ve
(b) Genel Denetçinin hayattaki eşi, ölümü izleyen ayın ilk gününden itibaren bir dul aylığına hak kazanır.
(5) Alt-bölüm (2), (3) veya (4) altında bir aylığı hesaplarken, Genel Denetçinin her bir görev yılı emeklilik için geçerli hizmetin 1,5 katı olarak hesaba katılır.
(6)Alt-Bölüm (5) Emeklilik (Kamu Hizmeti) Kanununun 9(9). Bölümü altında hesaplama için geçerli değildir.
Görev Yemini
5. Göreve başlamadan önce, Genel Denetçi yetkilerini kullanır ve görevlerini yerine getirirken dürüst ve tarafsız olacağına dair Yasama Meclisi Katibi önünde bir yemin etmelidir.
İstifa, görevden alma veya görevini askıya alma
6. (1) Genel Denetçi Yasama Meclisi Başkanı veya Yasama Meclisi yoksa veya British Columbia’da değilse Yasama Meclisi Katibine bir yazılı bildirimde bulunmak suretiyle görevden ayrılabilir.
(2) Yasama Meclisinin belirli bir neden veya yetersizliğe dayalı tavsiyesine göre, Devlet Başkanı:
(a) Genel Denetçinin görevini, maaşlı veya maaşsız olarak askıya almalı; veya
(b) Genel Denetçiyi görevden almalıdır.
(3) Genel Denetçinin görevi askıya alınır veya görevden alınırsa veya Genel Denetçilik Kurumu makamı boş kalırsa, Eyalet Başkanı, Yasama Meclisinin tavsiyesi üzerine aşağıdaki tarihlere dek görevde bulunmak üzere bir Genel Denetçi vekili tayin eder:
(a) Genel Denetçinin görevinin askıya alındığı sürenin sonu; veya
(b) Bu Kanun uyarınca bir Genel Denetçinin görevlendirilmesi.
(4) Yasama Meclisi tatil halindeyse ve gelecek 5 gün içinde toplantı yapması planlanmıyorsa, Eyalet Başkanı, Genel Denetçinin görevini bir nedene veya yetersizliğe dayalı olarak askıya alabilir fakat askıya alma süresi 20 oturum gününün bitiminden sonra biter.
Genel Denetçi Vekili
7. (1) Eyalet Başkanı aşağıdaki hallerde bir Genel Denetçi Vekili tayin edebilir:
(a) Genel Denetçinin görevi askıya alınır veya görevden alınırsa veya Genel Denetçilik Kurumu makamı boş kalırsa, Yasama Organı çalışmasına rağmen bu Kanun uyarınca Yasama Meclisi tarafından bu çalışma döneminin sonuna dek hiçbir tavsiyede bulunulmazsa; veya
(b) Yasama Organının tatilde olduğu sırada Genel Denetçinin görevi askıya alınır veya görevden alınırsa veya Genel Denetçilik Kurumu makamı boş kalırsa.
(2) Genel Denetçi Vekilinin bu bölüm uyarınca görevi aşağıdaki hallerde sona erer:
(a) Bölüm 2 uyarınca yeni bir Genel Denetçinin görevlendirilmesi,
(b) Genel Denetçinin görevinin askıya alındığı sürenin sonu; veya
(c) Genel Denetçi Vekilinin görevlendirildiği günden itibaren 20 toplantı gününün bitiminden hemen sonra
yukarıdaki tarihlerden ilkinde.
Personel
8. (1) Genel Denetçi, bir Genel Denetçi Yardımcısı ve Genel Denetçi görevlerini yerine getirmek için gerekli diğer çalışanları Kamu Hizmet Kanunu uyarınca görevlendirilebilir.
(2) Kamu Hizmet Kanununun bu bölüme tatbiki bakımından Genel Denetçi bir bakan yardımcısı gibi değerlendirilir.
(3) Kamu Hizmet Kanununa rağmen, Genel Denetçi, Genel Denetçinin görevlerini yerine getirmek için gerekli uzman ve danışmanlar görevlendirebilir ve tutabilir, ve bunların ücretlerini belirleyebilir.
(4) Genel Denetçi Yasama Meclisine aşağıdaki hallerde özel bir rapor sunabilir:
(a) Genel Denetçilik Kurumu için bütçelerde belirtilen tutarlar ve kuruluş; veya
(b) Genel Denetçiye Kamu Hizmeti Çalışanlarıyla İlişkiler Komisyonu tarafından verilen hizmetlerin Genel Denetçinin görevini yerine getirmesi için yetersiz kalması.
Hesapların incelenmesi
9. (1) Genel Denetçi, hükümetin yönetimi altındaki tröst ve özel fonlar dahil, konsolide gelir fonu, kamu mülkleri ve tüm kamu parasına ilişkin hükümet hesapları ve kayıtlarını Genel Denetçinin gerekli gördüğü biçimde inceleyecektir.
(2) Diğer Kanunlarda aksi bulunsa bile, Genel Denetçiye
(a) bakanlıkların hesap ve idare kayıtlarına erişme imkanı verilecek; ve
(b) Genel Denetçi, Genel Denetçi görevlerini yerine getirmek için gerekli bilgi, rapor ve açıklamaları kamu hizmetindeki tüm kişilerden isteyebilir ve alabilir.
Mali tablolar üzerinde rapor
10. (1) Genel Denetçi sona eren mali yıla ilişkin olarak, Finansal Yönetim Kanununun 9. Bölümünde istenenler dahil, hükümetin mali tabloları hakkında Yasama Meclisine yıllık olarak rapor sunacaktır.
(2) Bu rapor kamu hesaplarının bir kısmını oluşturmaktadır ve aşağıdakileri açıklamalıdır:
(a) Genel Denetçi tarafından istenen tüm bilgi ve açıklamaların alınıp alınmadığı; ve
(b) Genel Denetçinin görüşüne göre, mali tabloların belirtilen muhasebe politikalarına göre hükümetin mali durumu, işlerin sonuçları ve finansal durumundaki değişiklikleri adil biçimde yansıtıp yansıtmadığı ve önceki yıla göre tutarlı olup olmadıkları.
(3) Genel Denetçi raporu bu bölüm altında istenen koşulsuz görüşü içermiyorsa, Genel Denetçi bunun nedenlerini açıklayacaktır.
Yıllık rapor
11. (1) Genel Denetçi kurumun çalışmaları hakkında Yasama Meclisine yıllık bir rapor sunacak ve Genel Denetçinin incelemesi sonucunda Genel Denetçinin Yasama Meclisinin dikkatine sunulmasını gereken, aşağıdakileri içeren konulara dikkat çekecektir:
(a) hesapların dürüst ve doğru biçimde tutulmaması veya kamu parasının hesabının tam olarak verilmemesi,
(b) gerekli kayıtların tutulmamış olması,
(c) uygulanan iç kontrol kuralları, prosedürleri ve sistemlerinin aşağıdaki bakımlardan yetersiz olması
(i) hükümetin varlıklarını korumak ve kollamak,
(ii) gelirlerin değerlendirilmesi, tahsili ve uygun tahsisi üzerinde etkin bir denetim sağlamak,
(iii) harcamaların onaylanan biçimde yapılmasını sağlamak, veya
(iv) muhasebe verilerinin doğruluk ve güvenilirliğini sağlamak, veya
(d) kamu parasının Yasama Organı tarafından belirlenen amaçlar dışında harcanmış olması.
(2) Genel Denetçi raporda aşağıdaki konularda değerlendirmeleri içerebilir:
(a) hükümetin mali tablolarının uygun sunum ve açıklama bakımından en uygun muhasebe esasına uygun olarak hazırlanması, veya
(b) bir bakanlık tarafından yönetilen bir programın tutumlu ve etkin olarak yönetilmesi.
Önemsiz konular
12. Genel Denetçinin önemsiz veya gereksiz gördüğü konularda Yasama Meclisine rapor sunmasının gerekmez.
Yıllık raporun sunulması
13. (1) Genel Denetçinin Yasama Meclisine raporu Finans ve Ticari İlişkiler Bakanı aracılığıyla sunulmalıdır.
(2) Genel Denetçinin raporunun alınması üzerine, Finans ve Ticari İlişkiler Bakanı raporu en kısa sürede Yasama Meclisine getirecektir.
(3) Finans ve Ticari İlişkiler Bakanı raporu raporun alındığı günü takip eden ilk oturum gününde Yasama Meclisine sunmazsa, Genel Denetçi raporu Meclis Başkanına verecek ve Meclis Başkanı raporu Yasama Meclisi önüne getirecektir.
(4) Yasama Meclisi önüne getirilen Genel Denetçi yıllık raporu Yasama Meclisi Kamu Hesapları Kuruluna sunulacaktır.
Özel rapor
14. Genel Denetçi, Genel Denetçinin görüşüne göre yıllık rapora kadar ertelenmemesi gereken birinci öncelik veya önemliliği haiz bir konu üzerinde Yasama Meclisine her zaman bir özel rapor sunabilir.
Diğer raporlar
15. Genel Denetçi, Genel Denetçinin görüşüne göre dikkat çekilmesi gereken bir konu üzerinde Finans ve Ticari İlişkiler Bakanı, Hazine Kurulu, Eyalet Başkanı, veya diğer kamu yetkililerine her zaman bir özel rapor sunabilir.
Özel Görevler
16. Genel Denetçi Eyalet Başkanının isteği üzerine özel görevler üstlenebilir, ancak Genel Denetçinin görüşüne göre bu görev Genel Denetçinin birincil sorumluluklarına engel olacaksa istenen bu görevi yerine getirmekle yükümlü değildir.
Bakanlıklardaki personel
17. (1) Genel Denetçinin bu Kanunaltındaki görevlerini daha etkin biçimde yerine getirebilmesi için, Genel Denetçi, Genel Denetçilik Kurumu tarafından istihdam edilen bir personeli bakanlıklara yerleştirebilir, ve ilgili bakanlık bu kişi için yeterli ofis imkanı sağlayacaktır.
(2) Genel Denetçi Genel Denetçilik Kurumu tarafından istihdam edilen ve bu Kanunuyarınca bir bakanlık hesaplarını veya idaresini incelemekle görevli tüm kişilerin geçerli güvenlik gereklerine uymasını, bu bakanlık personelinin etmesi gereken gizlilik yeminini etmesini isteyecektir.
Soruşturma yetkileri
18. Genel Denetçi yeminli bir kişi veya bu kişinin sorumluluklarına ilişkin konuları inceleyebilir ve bu inceleme bakımından Genel Denetçi Soruşturma Kanununun 12, 15 ve 16. Bölümleri altında bir yetkiliye sağlanan tüm yetkiler, koruma ve imtiyazlara sahiptir.
Kamu kuruluşları
19. (1) Diğer Kanunlarda aksi bulunsa bile, Genel Denetçi bir resmi kuruluşun denetçisi değilse,
(a) bu kamu kuruluşu, Genel Denetçinin isteği üzerine, Genel Denetçiye bu kamu kuruluşuna ait tüm mali tablolar ve raporların bir kopyasını verecektir,
(b) bu kamu kuruluşunun denetçisi, Genel Denetçinin isteği üzerine, Genel Denetçiye makul bir süre içinde bu kamu kuruluşuna ait olup bu denetçinin elinde bulunan tüm çalışma kağıtları, raporlar ve diğer belgeleri verecektir,
(c) Genel Denetçi, bu Kanun uyarınca Genel Denetçinin görevlerini yerine getirmek için Genel Denetçinin makul veya gerekli gördüğü kamu kuruluşuna ait kayıt ve işlemleri inceleyebilir.
(2) Diğer Kanunlarda aksi bulunsa bile, Genel Denetçiye
(a) Tüm kamu kuruluşlarının hesap ve idare kayıtlarına erişme imkanı verilecek; ve
(b) Genel Denetçi, Genel Denetçi görevlerini yerine getirmek için gerekli bilgi, rapor ve açıklamaları kamu kuruluşundaki tüm görevli veya çalışanlardan isteyebilir ve alabilir.
Denetçi ehliyeti
20. Diğer Kanunlarda aksi bulunsa bile, Genel Denetçi bir devlet şirketi, hükümet organı veya kamu kuruluşunun denetçisi veya ortak denetçisi olarak seçilebilir.
Denetim görevlerinin devri
21. Eyalet Başkanı Kanun ile bir kişiye verilen bir denetim gerçekleştirme görevini Genel Denetçiye verebilir.
Genel Denetçilik Kurumu hesaplarının denetimi
22. (1) Hazine Kurulu Genel Denetçilik Kurumunun hesaplarının yıllık olarak denetlenmesi için bir denetçi görevlendirecektir.
(2) Bu bölüm altında görevlendirilen denetçi, Genel Denetçilik Kurumu’na ait olup denetçinin doğru bulduğu hesapları onaylayacak ve denetim sonucunu, bunu Yasama Meclisine sunacak olan Meclis Başkanı’na bildirecektir.
Tahsis
23. Bu Kanun bakımından gerekli para Yasama Organının çıkardığı bir Kanun ile öngörülen paradan ödenecektir.
Kanada Yeminli Denetçiler Enstitüsü
Kanada Yeminli Denetçiler Enstitüsü (CICA) denetim için kabul görmüş ulusal standart koyucu örgüttür. Kanada Yeminli Denetçiler Enstitüsü El Kitabı (Bölüm 5100)’de Genel Kabul Görmüş Denetim Standartları önerileri bir denetçinin mali tabloları denetlerken uyması gereken temel mesleki standartları oluşturur. Bu öneriler kar amacı güden veya gütmeyen tüm işletme türleri için geçerli olacak şekilde planlanmıştır.
Kamu sektörü kuruluşlarının (yani federal, eyalet, bölge ve yerel hükümetler ve devlet fonları, teşkilatları ve şirketleri gibi devlet kuruluşları) Kanada Yeminli Denetçiler Enstitüsü Güvence Standartlar Kurulu’nun güvence standartlarını izlemesi beklenir.
CCAF-FCVI Inc.
Daha önce Kanada Kapsamlı Denetim Vakfı olarak bilinen CCAF-FCVI Inc. ulusal bir kar amacı gütmeyen araştırma vakfıdır. Kanada’nın başlıca yeminli denetçilik firmaları ve yönetim danışmanları ve federal ve eyalet hükümetlerinden yasama denetçilerinden üyeleri tarafından desteklenmektedir.
CCAF-FCVI’nin amacı hesap verme sorumluluğu ve etkin kamu sektörü yönetimini geliştirmektir. Kurum bir kurucu üyeydi ve destekleyici bir üye olmayı sürdürmektedir. Üyelik yararları çeşitli araştırma çalışmalarına katılma ve erişim, mesleki gelişme imkanları sunan bir programa erişimi içermektedir. CCAF-FCVI’nin hizmetleri British Columbia kamu sektörünün tüm kısımları için kullanıma hazırdır. Yıllık bir konferansa evsahipliği yapmakta ve yasama denetim kurum ağları düzenlemektedir.
Kanada Kamu Yönetimi Enstitüsü
Kanada Kamu Yönetimi Enstitüsü (IPAC) global ve yerel düzeyde kamu yönetimi teori ve tatbikatıyla ilgili önder bir Kanada kuruluşudur. Tüm ülke çapında aktif bölge grupları vardır.
Performans Denetim Biriminin bir üyesi aynı zamanda IPAC’ın bir kayıtlı üyesidir. Üyelik yararları konuk konuşmacıların bulunduğu yemeklere davetler ve üç ayda bir çıkan Kanada Kamu Yönetimi dergisine aboneliği içerir.
Finansal Yönetim Enstitüsü
Finansal Yönetim Enstitüsü (FMI) 1962 yılında devlet finansal görevlilerinin etkinliğini geliştirmeye yönelik bir mesleki örgüt olarak kurulmuştur. Üyeleri federal, eyalet ve belediye yönetim kademelerinden ve hükümetlere hizmetler sunan özel sektör firmalarından gelmektedir.
Kurum personeli aynı zamanda Finansal Yönetim Enstitüsünün bir kayıtlı üyesidir. Üyelik yararları hükümet finans konularında bilgilere erişmek ve mesleki gelişme kurslarına katılma imkanlarını içerir.
Kanada Değerlendirme Derneği
Kanada Değerlendirme Derneği (CES), Kanada’da mesleki değerlendirme uygulamasını ve araştırmasını desteklemek için tüm eyaletlerde ve bölgelerde değerlendirme konusunda uygulayıcılar ve öğreticileri birbirine bağlayan bir ulusal kuruluştur. Her eyalet ve bölgede bölgesel şubeler kurulmuştur, ve ülke çapında üye sayısı yaklaşık 1,200’dür.
Aynı zamanda CES Amerikan Değerlendirme Derneği gibi uluslarararası örgütlerin de üyesidir. CES her yıl üç günlük konferans düzenler, bölgesel şubeler ise derinlemesine mesleki eğitim seminerlerinden yemekli toplantılara kadar çeşitli mesleki faaliyetler düzenlemektedir. CES üç aylık bazda Kanada Program Değerlendirme Dergisini ve iki ayda bir bülten çıkarır. Performans Denetim Biriminin bir üyesi aynı zamanda CES’in bir kayıtlı üyesidir.
Kanada Yönetim Danışmanları Birliği
Profesyonel yönetim danışmanlarını temsil eden Kanada Yönetim Danışmanları Birliği müşterilere ve kamuoyuna bu uygulayıcıların vasıfları ve etik standartları hakkında güvence verir.
Kurum, performans denetim personelini Yeminli Yönetim Danışmanı sertifikası ile sona eren eğitim kursuna katılmaya teşvik eder. Bu kursun içerdiği konuların çoğu performans denetimi ile ilgilidir.